1- کشت بدون خاک زعفران (کشت گلخانه ای زعفران)

کشت بدون خاک زعفران یا کشت گلخانه ای زعفران امروزه تبدیل به موضوع مهمی برای تولید کنندگان زعفران شده است چرا که زعفران یکی از گران بهاترین ادویه ها است که همه ما آن را می شناسیم. با گذشت زمان و بیشتر شدن سطح زیر کشت زعفران این گیاه با ارزش باز هم جایگاه خود را حفظ کرده و حرف اول را میزند.

از آنجایی که کشت زعفران ارزش بالایی برای هر کشوری دارد بطوریکه با کشت زعفران ارزش افزوده بالا و سود بالایی از صادرات آن نصیب تولید کننده می شود. امروزه کشورهای پیشرفته بدنبال این هستند که بتوانند زعفران را در کشورهای خود پرورش دهند و به این سود بالا دست یابند.

یکی از این کشورها چین است که به شدت بدنبال دستیابی به کشت این گیاه با ارزش است. به همین دلیل است که استفاده از روش‌های صنعتی و مدرن از قبیل کشت های گلخانه‌ای با سیستم‌های آب‌کشت (هیدروپونیک) یا هواکشت (ایروپونیک) افزایش قابل توجهی یافته است. از بزرگترین مزیت های کشت گلخانه ای استفاده از حداکثر فضا و سطح زیرکشت به سبب طبقاتی بودن و تراکم کشت بالاست، که باعث شده است بتوان در روش کشت گلخانه ای اگر مساحت زمین کشت بر فرض مثال ۳۰۰۰ متر مربع باشد، بتوان به اندازه ۱۰۰۰۰ مترمربع از آن استفاده نمود و علاوه بر این افزایش سطح کشت میزان تولید نیز به طرز چشمگیری افزایش خواهد داشت که این میزان حدود ۷ برابر کشت معمولی خواهد بود.

اولین گام انتخاب روش کشت گلخانه ای زعفران است. برای کشت زعفران، چندین راه متنوع پیش روی شماست که شما می توانید با در نظر گرفتن موقعیت و شرایط خود به انتخاب یکی از آن‌ها بپردازید:

  • کشت آیروپونیک یا هواکشت
  • کشت هیدروپونیک یا آبکشت

1-1- کشت آیروپونیک یا هواکشت زعفران

یک از روش های کشت زعفران، کشت آیروپونیک یا هواکشت است. در این روش زمین کشاورزی و خاک برای پرورش محصول نیاز ندارید. در این روش ریشه گیاهان در هوا معلق هستند و مواد مغذی به‌طور متداوم به آن از طریق اسپری کردن آب و مواد معدنی می رسد.

این روش همچنین گزینه مناسبی برای پرورش گیاهانی ازجمله انواع سبزیجات است و در آن نیازی به تهیه گلدان های ویژه و همچنین تعویض آن‌ها نیست. در این روش تمام مراحل رساندن مواد غذایی به گیاه، تنها از طریق رطوبت محیط تهیه می شود و نباید هیچ‌گونه تماس مستقیم با آب داشته باشد.

اگر بین گیاه و آب رابطه مستقیم برقرار شود، ممکن است باعث بروز مشکلاتی ازجمله پوسیدگی پیاز و همچنین باعث انتقال بیماری شود.

aeroponic saffron، کشت آیروپونیک زعفران

شکل 1- کشت گلخانه ای زعفران به روش آیروپونیک (هواکشت)

مزایای کشت گلخانه ای زعفران

  • میزان مصرف آب کمتر
  • سم پاشی راحت و کنترل شده
  • پیاز زعفران در حین مراحل فعالیت موردحمله جوندگان (مخصوصاً موش ها) قرار نمی گیرد.
  • نور و رطوبت کاملاً تحت اختیار و کنترل شما می باشد
  • عیار زعفران در کشت سنتی بین ۱۲-۲۴ می باشد در صورتی که این عیار به روش ایروپونیک نزدیک به ۲۴ است
  • نگران عوامل خسارتزای با منشاء طبیعت از جمله باران نیستیم
  • عاری از هر گونه آلودگی (کنه ای و قارچی)
  • تولید محصولی بهداشتی به لحاظ عدم تماس گل زعفران با کودهای موجود در سطح زمین

معایب کشت گلخانه ای زعفران

  • قیمت بالای تاسیسات و دستگاه ها،مانند رطوبت ساز و …
  • دوباره کاری: در وقت خواب، پیازها از گلخانه به زمین برده می شوند و مجددا در برای بار دهی به فضای گلخانه باز میگردند.
  • به ازای هر ۱۰۰ متر گلخانه، نیازمند ۳ تا ۵ هزار متر زمین زراعی هستیم
  • در حین دوباره کاری، پیاز ها آسیب خواهند دید
  • وقت و مراقبت زیادی را طلب میکند
  • برداشت کمتر نسبت به زمین (از ۱۰۰۰متر زمین زراعی، با کشت ۶۰۰کیلوگرم پیاز زعفران، حدود ۲ کیلو گرم زعفران خشک دریافت میکنیم که این امر در گلخانه اتفاق نمی افتد و با خوشبینانه ترین دید، هزینه های انجام شده در گلخانه، محصول زعفران گلخانه ای را گران قیمت کرده و در موقعیت های جغرافیایی که امکان کشت سنتی و یا فضای باز را دارا هستیم، روش کشت آیروپونیک زعفران مقرون به صرفه نیست).

2-1- کشت هیدروپونیک یا آبکشت زعفران

روش بعدی کشت، روش کشت هیدروپونیکی یا آب‌کشت است. واژه هیدروپونیک به معنی کار با آب است.

این روش از لحاظ هزینه اولیه مشابه سایر روش های بسترسازی است اما راندمان کشت و تولید محصول را تا حدود ۳۰ درصد افزایش می دهد و همچنین با توجه به ثابت بودن هزینه-هایی که برای سرمایش و گرمایش مصرف می شوند، مقدار سود خالص بیشتر می‌شود.

در این روش ریشه گیاه باید یا در هوای فوق العاده مرطوب، یا در آب و یا در بعضی مواد جامد (غیر از خاک) که رطوبت را به مقدار بالا در خود ذخیره می کنند، نگهداری شوند. در روش هیدروپونیک، آب موجود در اطراف ریشه، مواد مغذی و اکسیژن را به گیاه می‌رساند (شکل 2).

hydroponic saffron-کشت هیدروپونیک زعفران

شکل 1- کشت گلخانه ای زعفران به روش هیدروپونیک (آبکشت)